CÁC XU HƯỚNG CỦA NGÀNH ĐIỆN GIÓ VIỆT NAM TRONG GIAI ĐOẠN 2026–2030

Xu hướng tăng kích thước thiết bị, dịch chuyển ra khơi sâu, tích hợp hệ thống lưu trữ và nội địa hóa chế tạo cấu kiện biển trong giai đoạn 2026–2030.

Tại khu vực Đông Nam Á, Việt Nam hiện là một trong những quốc gia có tốc độ phát triển năng lượng tái tạo nhanh. Bên cạnh việc tăng trưởng về tổng công suất lắp đặt, ngành điện gió Việt Nam đang có những dịch chuyển về mặt công nghệ, phương thức vận hành và chuỗi cung ứng. Trong giai đoạn 2026–2030, có năm xu hướng chính dự kiến sẽ định hình hoạt động của ngành điện gió nội địa và khu vực.

Giai đoạn đầu, các dự án điện gió của Việt Nam chủ yếu tập trung trên bờ hoặc vùng gần bờ (vùng bãi bồi ven biển nước nông tại Tây Nam Bộ) với công nghệ móng cọc bê tông nông. Tuy nhiên, xu hướng phát triển sắp tới đang có sự dịch chuyển rõ rệt ra vùng khơi sâu nhằm khai thác tối đa nguồn tài nguyên gió đại dương.

• Tiếp cận nguồn gió chất lượng cao: Vùng biển khơi sâu phía ngoài khơi Nam Trung Bộ sở hữu tốc độ gió trung bình vượt trội (đạt từ 8 – 10 m/s ở độ cao 100m) và ổn định hơn hẳn khu vực ven bờ.
• Tiên phong ứng dụng công nghệ mới tại Đông Nam Á: Sự chuyển dịch này đòi hỏi việc áp dụng các công nghệ móng giàn chân đế thép (Jacket) có kích thước lớn và hướng tới thử nghiệm công nghệ móng nổi (Floating) ở các vùng nước sâu trên 50m. Việt Nam hiện là quốc gia có các bước chuẩn bị thực địa (như khảo sát địa vật lý, đo đạc dữ liệu gió sâu) bài bản nhất khu vực cho các công nghệ ngoài khơi xa này.

Một trong những xu hướng nổi bật của ngành điện gió toàn cầu là sự gia tăng nhanh chóng về công suất và kích thước của các tua-bin.

Theo mô hình lộ trình phát triển được Nhóm Ngân hàng Thế giới (World Bank) dự báo cho thị trường Việt Nam, các thông số kỹ thuật của tua-bin điện gió ngoài khơi dự kiến sẽ tiếp tục thay đổi trong những năm tới:

Nguồn: World Bank – Offshore Wind Roadmap for Viet Nam

Việc chuyển dịch sang các dòng turbine thế hệ mới có công suất từ 16 MW đến 20 MW giúp giảm số lượng móng giàn cần thi công trên cùng một diện tích mặt biển, giảm chiều dài cáp ngầm kết nối nội vùng và tiết giảm chi phí vận hành, bảo trì (O&M) tính trên mỗi Megawatt công suất đặt.

3. Xu hướng tích hợp hệ thống lưu trữ năng lượng (BESS) vào hệ thống điện

Do điện gió có đặc tính biến thiên phụ thuộc vào thời tiết, định hướng Quy hoạch điện VIII điều chỉnh đang thúc đẩy xu hướng tích hợp hệ thống lưu trữ năng lượng bằng pin (BESS) tại các nhà máy năng lượng tái tạo quy mô lớn.

• Điều hòa công suất phát: Hệ thống BESS có vai trò tích trữ lượng điện năng dư thừa phát ra vào các khung giờ gió mạnh nhưng nhu cầu tiêu thụ thấp (như ban đêm) và chủ động phát ngược lên lưới vào các khung giờ cao điểm ban ngày.
• Hỗ trợ vận hành lưới điện: Giải pháp này giúp các nhà máy điện gió hoạt động ổn định hơn, giảm bớt tình trạng tiết giảm công suất do quá tải lưới điện cục bộ, đồng thời hỗ trợ công tác điều độ an toàn hệ thống điện quốc gia.

Để đáp ứng các yêu cầu kỹ thuật của các dòng turbine thế hệ mới với cánh quạt dài trên 100m và các cấu kiện nặng hàng trăm tấn, chuỗi cung ứng điện gió tại Việt Nam đang chuyển dần theo hướng bản địa hóa một phần thiết bị.

Thay vì nhập khẩu toàn bộ từ nước ngoài, xu hướng hiện nay của thị trường trong nước là tận dụng năng lực cơ khí nặng, đóng tàu và dịch vụ dầu khí biển (Oil & Gas) sẵn có để sản xuất các cấu kiện cơ khí:

• Chế tạo cấu kiện trong nước: Các doanh nghiệp Việt Nam đang thực hiện quy trình công nghệ chế tạo cột tháp (tower), móng giàn chân đế thép (jacket) và trạm biến áp ngoài khơi (substation) đáp ứng tiêu chuẩn kỹ thuật quốc tế.
• Xây dựng các cụm công nghiệp dịch vụ tập trung:Việc hình thành các tổ hợp dịch vụ kỹ thuật biển tập trung tại các vùng ven biển giúp tối ưu hóa chi phí vận chuyển và giảm rủi ro logistics thực địa. Đây cũng là cơ sở để thu hút các nhà sản xuất turbine lớn trên thế giới (OEM) đặt cơ sở chế tạo phụ tùng hoặc lắp ráp tại Việt Nam, phục vụ thị trường nội địa và lân cận.

5. Xu hướng thí điểm liên kết và xuất khẩu điện sạch liên quốc gia

Trong định hướng phát triển dài hạn, ngành điện gió Việt Nam đang bước đầu nghiên cứu phương án liên kết lưới điện và xuất khẩu năng lượng sạch sang các quốc gia trong khu vực ASEAN.

• Dự án thí điểm kết nối: Thỏa thuận hợp tác nghiên cứu phát triển dự án điện gió ngoài khơi tại Việt Nam để xuất khẩu trực tiếp sang Singapore qua tuyến cáp ngầm dưới biển là một ví dụ thực tế cho xu hướng này.
• Mở rộng nguồn vốn: Hoạt động xuất khẩu năng lượng giúp đa dạng hóa nguồn doanh thu cho các dự án quy mô lớn, đồng thời đóng góp vào tiến trình hiện thực hóa hạ tầng lưới điện liên kết Đông Nam Á (ASEAN Power Grid).

Kết luận

Các xu hướng công nghệ từ việc tăng kích thước turbine, dịch chuyển ra khơi sâu, tích hợp hệ thống lưu trữ BESS, nội địa hóa sản xuất cấu kiện cho đến nghiên cứu phương án xuất khẩu năng lượng cho thấy ngành điện gió Việt Nam đang chuyển dịch sang giai đoạn phát triển chuyên sâu hơn. Việc tiếp cận và chuẩn bị các điều kiện hạ tầng kỹ thuật phù hợp với các xu hướng này là yếu tố quan trọng để hiện thực hóa các mục tiêu dài hạn của Quy hoạch điện VIII điều chỉnh.

Liên hệ VTLC nhận tư vấn phương án vận chuyển và báo giá phù hợp.

Vui lòng cung cấp thông tin: loại hàng, thị trường, điểm đi/đến và thời gian dự kiến.

Gửi yêu cầu ngay hôm nay để nhận vận chuyển tối ưu từ đội ngũ VTLC.